Circulair ondernemen in Zimbabwe

Huis-Veendam_bio-laminaat_DDiD

Bio-laminaten Huis Veendam

De Nederlandse Export Combinatie (NEC) organiseerde in februari een inkomende missie uit Zimbabwe. Het stimuleren van vrouwelijk ondernemerschap staat de laatste jaren hoog op de agenda. Er is dan ook een toenemende participatie op de arbeidsmarkt en een groeiend aantal vrouwen dat een onderneming start. 

Vrouwelijke ondernemers in Zimbabwe lopen echter achter op zaken als toegang tot relevante informatie, verkrijgen van financiering, verbinding met relevante netwerken en persoonlijke en zakelijke ontwikkeling. Om het ondernemerschap onder vrouwen te stimuleren, werd een delegatie vrouwelijke ondernemers uit Zimbabwe uitgenodigd om in Nederland kennis op te doen over nieuwe technologieën, producten en markten. Daarnaast was er de mogelijkheid voor uitbreiding van hun zakelijk netwerk.

De missie was onderdeel van een breder trainingstraject dat moet bijdragen aan het verder wegnemen van deze obstakels zodat vrouwelijke ondernemers meer kunnen bijdragen aan de ontwikkeling en het herstel van de Zimbabwaanse economie.
Een delegatie van 21 onderneemsters uit diverse sectoren bezocht Nederland. De groep is o.a. actief in de agro-food, tuinbouw en sierteelt, creatieve industrie en toerisme. De meeste ondernemers willen gaan uitbreiden en investeringen doen in nieuwe productieprocessen en producten.

In opdracht van de NEC vertelde DDiD hoe circulair ondernemerschap nieuwe waarde creëert voor materialen en producten, voor gebruikers en voor de makers ervan. En hoe dit leidt tot meer ketensamenwerking, minder grondstoffenverbruik, minder afval, innovatie en nieuwe business. Waardoor men ook kosteneffectief zou kunnen (samen)werken. Ook belangrijk als men internationaal markten wil betreden.

Van aardappelschil tot tulpenblad

We zoomden in op hoe verschillende sectoren waarin de Zimbabwaanse ondernemers actief zijn met elkaar een kruisbestuiving konden maken. Afvalstromen van voedsel en landbouw kunnen bijvoorbeeld worden verwerkt tot interieurproducten zoals vloerdelen en raamdecoratie. Maar ook hoe men slim kan samenwerken met afvalstromen.

Zo wordt er gebruik gemaakt van organische afvalstromen uit de land- en tuinbouw met een grote variëteit organische vezels. Van aardappelschil tot tulpenblad, van gras tot herfstblad en van uienschil tot lavendel wordt plaatmateriaal geproduceerd. Deze bio-laminaten zijn eenvoudig te verwerken in verticale toepassingen zoals wandbekleding of kastdeuren. Dit kan een rede zijn voor een Zimbabwaans bedrijf in raamdecoratie (lamellen) om te kijken naar voorgaande genoemde toepassingen voor een lokaal geproduceerd merk i.p.v. een Europees merk in raamdecoratie te importeren.

Cross-overs

In de verwerkende sector in Zimbabwe en andere landen in de regio zijn er waardevolle ingrediënten die niet volledig benut worden. Wel 40% van het voedsel geproduceerd voor menselijke consumptie wordt verloren of verspild vooral na oogst en bij bewerking.
Het afval kan geschikt zijn voor nieuwe economische doelen via innovatie van producten en processen. Door innovatieve biochemische toepassingen kunnen wijzigingen aangebracht worden in de celwanden van fruit en granen. Dat zorgt er voor dat er nieuwe waardevolle ingrediënten ontstaan en toegepast worden in uiteenlopende gebieden zoals in de geneeskunde, verpakkingsindustrie en aquacultuur.

Voor de verwerkende processen van voedselafval vereist het samenwerking tussen multidisciplinaire teams. Hierbij denken we aan design: vertalen van marktbehoefte naar nieuwe producten, vormgeving product en verpakking en samenwerking met experts in bio-chemie en fysica en werktuigbouwkunde.

Door crosssectoraal samen te werken kan dit meervoudige waarde leveren. Dit alles met positieve effecten op duurzaamheid en de economische concurrentiepositie van de lokale industrie.

Kleren voor Afrika?

Interessante vragen werden ook gesteld over een voorbeeld van textielrecycling in Europa. Hoe het toch zat met al onze kleren die naar Afrika en dus ook in Zimbabwe terecht komen? Is deze kleding van overleden mensen werd er gevraagd? Er werd flink gelachen. De nieuwsgierigheid naar waar al deze kleding in overvloed vandaan komt?
35 jaar geleden werd er begonnen met inzamelen en ging het puur om het gratis geven van kleding voor inwoners van landen in Afrika. DDiD wees hen erop dat er gewoon handel is in tweedehands kleding voor Afrikaanse landen.

Een Zimbabwaanse onderneemster in Fashion zei: ’’Jullie tweedehands kleding wordt bij ons voor 2 dollar verkocht en verstoort onze markt.” Daar heeft ze natuurlijk gelijk in. Maar er liggen zeker kansen voor aanbieders van innovatieve concepten die de hogere marktsegmenten bedienen.

Circulair-ondernemen-Zimbabwe