Lamplicht door azijn

Spark_of_Life_Teresa-van-Dongen_DDiD

Elektrochemische actieve bacteriën kunnen kleine elektrische stromen uitstoten in hun metabolisme tijdens het reinigen van afvalwater. Teresa van Dongen heeft deze bacteriën onderzocht als middel om elektriciteit op te wekken voor huishoudelijk gebruik. Het onderzoek leidde tot Spark of Life, een lamp die licht uitzendt zonder de noodzaak van een stekker. Deze “levende lamp” heeft slechts om de twee weken een theelepel azijn en elke maand wat nieuw water nodig. Een klein beetje voeding in ruil voor energie en licht. Teresa: ‘’Het moeten voeden en dus voor je lamp zorgen leidt tot een hechtere relatie tussen de lamp en de gebruiker.’’

Teresa heeft een achtergrond in de biologie. Zij combineert haar passie voor design en biologie en dit resulteerde eerder in diverse lichtinstallaties geïnspireerd en ontstaan door onderzoek naar het gebruik van de natuur als energiebron.
Tijdens een lezing raakte ze geïnspireerd door de ruimtevaart. In de ruimtevaart is men gewend om circulair om te moeten gaan met energie. Teresa vroeg zich af wat ze met circulaire energie zou kunnen doen. Met behulp van een professor aan de universiteit van Gent werd er met een aantal master studenten nagedacht of bacteriën een rol kunnen spelen en wat ze nodig hebben. Teresa: ‘’Het is een samenwerkingstraject geweest om te kijken hoe  je dat wat ze geven, namelijk elektronen om kan zetten in iets wat ik als ontwerper interessant vindt; een eindproduct waar je licht mee kan maken.’’

De lamp werkt met elektro actieve bacteriën. Dat zijn bacteriën die je bijvoorbeeld in een modderige sloot of meertje vindt. Een gefilterde cultuur van deze bacterievloeistof wordt gebruikt voor de lamp. De bacteriën ademen elektronen uit. In haar lamp vangt Teresa de elektronen op met vier  elektrodes. En die leiden dat door een elektronisch circuit en dan komen ze bij een aantal ledlampjes uit en gaat er een lamp branden.

Lamp als huisplant

Teresa volgde een DDiD training en leerde o.a. meer over circulaire ontwerpaanpak en toepassingen. Ze koos ervoor om de levensduur van het product te optimaliseren door gebruik van materialen die lang meegaan en het vergroten van de levensduur van de lamp door persoonlijke binding tussen product en gebruiker. Daarbij past zij de ontwerpstrategie attachment and trust toe. Hierbij verleidt het productontwerp de gebruiker om binding met het product te krijgen waardoor het lang gebruikt wordt. De verleiding ontstaat o.a. door de esthetiek die Teresa toepast in haar werk. Die persoonlijke binding tussen gebruiker en het product is dat de gebruiker voor de lamp kan zorgen zoals je voor een plant zorgt. Bij dit type bacteriën zit wat zout in het water, dat heeft iedereen in huis. Een keer in de twee weken doe je wat keukenazijn erbij. De Spark Of Life is makkelijker in het onderhoud dan een gemiddelde plant.

Het geeft voldoening als je een plant ziet groeien. De toewijding, inspanning geeft een goed gevoel dat je het voor elkaar krijgt om een plant lang in leven te houden, dat is bij de Spark of Life net zo. Doordat je de lamp voedt geeft hij licht.

Daarnaast past Teresa nog een andere circulaire ontwerpstrategie toe: ontwerp gericht op onderhoud en reparatie. Vaak stopt het gebruik van een product door een defect onderdeel. Daarom is het van belang dat het product eenvoudig te repareren is door het wegnemen van de zwakste schakel.  Nu is dit product lamp en batterij in één. De techniek wordt doorontwikkeld om de lamp modulair te maken.
Als je de lamp geen voeding zou geven dan gaan de organismen dood. Door een nieuwe sample (vloeistof met bacteriën) te bestellen krijg je de lamp echter makkelijk weer ‘aan de praat’.

Geen aan- en uitknop

Momenteel wordt het ontwerp geoptimaliseerd met een focus op de lichtopbrengst. Het zijn vier kleine ledlampjes die er nu op branden. In de huidige versie staat de lamp 24 uur per dag aan en zo gaat er constant veel energie verloren als er geen licht nodig is. Het doel is energie op te slaan als hij uit kan staan en deze energie weer te gebruiken als je hem weer aan zet.

Teresa: “Ik ben nu bezig met een condensator (elektrische component die elektrische lading opslaat). Een soort overflow systeem dat constant wat energie opvangt. Op het moment dat het “bakje” vol zit stroomt de energie eruit en mocht het dan opraken dan neemt het weer uit zijn reserve.’’

Als ontwerper focust Teresa zich op een bepaalde esthetiek en gedachtegoed achter de werkwijze van de lamp die zij mooi vindt. En schaart zij zich graag tussen kunst en design in. Ik wil dat Spark of Life wordt doorontwikkeld tot een meer sculpturaal object. Dat het licht niet meer de hoofdzaak is maar een onderdeel van het hele ontwerp. Ook als de lamp tijdelijk uitstaat kan het gezien worden als een kunstwerk in huis, met af en toe licht elementen.

Voor meer informatie Teresa van Dongen

elektro actieve bacteriën_DDiD